บทความ
ขอสินเชื่อ SME ต้องเตรียมเอกสารอะไรบ้าง?
เช็กลิสต์ฉบับครบ
คำตอบสั้น: เอกสารขอสินเชื่อ SME แบ่งเป็น 3 กลุ่ม คือ เอกสารประจำตัว เอกสารรายได้ และเอกสารอื่น ๆ ตามแนวทางของศูนย์คุ้มครองผู้ใช้บริการทางการเงิน ธปท. นิติบุคคลใช้งบการเงินปีล่าสุดและย้อนหลังไม่น้อยกว่า 3 ปี ผู้มีอาชีพอิสระใช้สเตทเมนต์บัญชีเงินฝากย้อนหลังอย่างน้อย 6 เดือน และสินเชื่อธุรกิจต้องมีแผนธุรกิจ รายการจริงขึ้นกับประเภทสินเชื่อและผู้ให้กู้ จึงควรถามผู้ให้กู้ก่อนยื่นทุกครั้ง
เอกสารขอสินเชื่อ SME แบ่งเป็น 3 กลุ่มอะไรบ้าง
ศูนย์คุ้มครองผู้ใช้บริการทางการเงิน ธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.) แบ่งเอกสารประกอบคำขอสินเชื่อเป็น 3 กลุ่มหลัก ตารางนี้สรุปตัวอย่างเอกสารของแต่ละกลุ่ม
| กลุ่มเอกสาร | ตัวอย่างเอกสาร |
|---|---|
| 1. เอกสารประจำตัว | สำเนาบัตรประชาชน (หรือบัตรข้าราชการ/รัฐวิสาหกิจ) สำเนาทะเบียนบ้าน ทะเบียนสมรส ทะเบียนหย่า หรือใบมรณบัตร หลักฐานการเปลี่ยนชื่อ-สกุล (ถ้ามี) กรณีนิติบุคคลใช้ทะเบียนการค้าหรือหนังสือรับรองการจดทะเบียนนิติบุคคล |
| 2. เอกสารรายได้ (ผู้มีอาชีพอิสระ) | สัญญาว่าจ้างและหลักฐานการจ่ายค่าจ้าง ใบอนุญาตประกอบวิชาชีพ (กรณีแพทย์ ทนายความ ผู้สอบบัญชี วิศวกร สถาปนิก) สเตทเมนต์บัญชีเงินฝากของตนเองหรือของกิจการย้อนหลังอย่างน้อย 6 เดือน |
| 2. เอกสารรายได้ (นิติบุคคล) | งบการเงินปีล่าสุดและย้อนหลังไม่น้อยกว่า 3 ปี สำเนาแบบแสดงรายการภาษีเงินได้ประจำปี เอกสารสิทธิในทรัพย์สินที่เสนอเป็นหลักประกัน แผนที่ตั้งสถานประกอบการ |
| 3. เอกสารอื่น ๆ | สัญญาจะซื้อจะขายหรือสัญญามัดจำ โฉนดที่ดินหรือหนังสือแสดงกรรมสิทธิ์ สัญญากู้และสัญญาจำนองจากสถาบันการเงินเดิม หลักฐานประจำตัวและรายได้ของผู้กู้ร่วม |
สำหรับสินเชื่อธุรกิจ ข้อมูลของ ธปท. ระบุว่าแผนธุรกิจ เช่น แผนธุรกิจของ SMEs หรือแผนโครงการที่ต้องการทำ เป็นสิ่งจำเป็น
เช็กลิสต์เตรียมเอกสารก่อนยื่น
ลำดับด้านล่างเป็นข้อแนะนำเชิงปฏิบัติที่เรียบเรียงจากรายการเอกสารข้างต้น ไม่ใช่ข้อกำหนดของหน่วยงาน
- ขอรายการเอกสารจริงจากผู้ให้กู้ ระบุประเภทสินเชื่อและวงเงินที่สนใจ จะได้ไม่ต้องยื่นซ้ำ
- รวมเอกสารประจำตัวและเอกสารจดทะเบียน ตรวจว่าชื่อ-สกุลและที่อยู่ตรงกันทุกฉบับ ถ้าเคยเปลี่ยนชื่อให้แนบหลักฐาน
- ขอสเตทเมนต์บัญชีเงินฝากย้อนหลังอย่างน้อย 6 เดือน ควรเป็นบัญชีที่รับเงินขายจริงของกิจการ เพื่อให้เห็นรายได้ที่สม่ำเสมอ
- จัดงบการเงินและแบบแสดงรายการภาษี นิติบุคคลเตรียมปีล่าสุดและย้อนหลังตามที่ผู้ให้กู้กำหนด ตัวเลขในงบควรตรงกับแบบภาษีที่ยื่น
- เขียนแผนธุรกิจและประมาณการกระแสเงินสด ระบุวัตถุประสงค์การกู้ วงเงินที่ขอ และแหล่งเงินที่จะใช้ชำระคืน
- เตรียมหลักประกันและเอกสารสิทธิ ถ้ามีผู้ค้ำประกันหรือผู้กู้ร่วม ให้เตรียมหลักฐานประจำตัวและรายได้ของบุคคลนั้นด้วย
- อ่านแบบฟอร์มทุกใบก่อนลงนาม ใบยินยอมให้ตรวจข้อมูลเครดิตบูโรใช้ในการวิเคราะห์วงเงิน ส่วนใบอนุญาตให้เจ้าหน้าที่ติดต่อเสนอผลิตภัณฑ์อื่น ผู้ขอสินเชื่อเลือกลงนามหรือไม่ก็ได้
- ถ่ายสำเนาชุดที่ยื่นเก็บไว้ เผื่อต้องยื่นกับสถาบันอื่นหรือติดตามผล
ผู้ให้กู้ดูอะไรบ้าง: หลัก 5 Cs
การอนุมัติขึ้นกับนโยบายและหลักเกณฑ์ของผู้ให้กู้แต่ละราย เช่น บางรายกำหนดว่าผู้ขอต้องไม่มีประวัติค้างชำระในช่วง 12 เดือนย้อนหลัง และพิจารณาวัตถุประสงค์การกู้ เช่น ใช้เป็นเงินทุนหมุนเวียนหรือขยายโรงงาน สถาบันการเงินส่วนใหญ่ใช้หลัก 5 Cs ดังนี้
| หลัก | ความหมาย |
|---|---|
| Character | คุณลักษณะและความน่าเชื่อถือ วินัยการใช้และชำระสินเชื่อในอดีต |
| Capacity | ความสามารถชำระหนี้ตามกำหนดและความมั่นคงของรายได้ ดูรายได้ปัจจุบัน ภาระหนี้ และประวัติการชำระ |
| Capital | เงินทุน สินทรัพย์ หรือเงินฝากของผู้ขอ ซึ่งเป็นแหล่งเงินสำรองถ้าชำระหนี้ไม่ได้ |
| Collateral | ผู้ค้ำประกันหรือหลักประกันที่นำมาจำนำหรือจำนอง |
| Conditions | ปัจจัยภายนอกที่กระทบรายได้ เช่น ภาวะเศรษฐกิจและเงินเฟ้อ |
หลักประกันที่นิยมใช้ ได้แก่ เงินฝาก พันธบัตรรัฐบาล ตั๋วเงิน หุ้นกู้ และอสังหาริมทรัพย์ ถ้ามีผู้ค้ำประกัน สถาบันการเงินจะพิจารณาความสามารถชำระหนี้ของผู้ค้ำประกันด้วย
ถ้าไม่มีงานประจำหรือไม่มีใบรับรองเงินเดือน ก็ยังมีโอกาสได้เงินกู้ เพราะใช้หลักฐานทางการเงินอื่นทดแทนได้ เช่น สเตทเมนต์บัญชีเงินฝาก จึงควรให้เงินรับจากลูกค้าเข้าบัญชีธุรกิจอย่างสม่ำเสมอ และเก็บใบแจ้งยอดย้อนหลังให้ครบ
ถ้าหลักประกันไม่พอ: ค้ำประกันสินเชื่อกับ บสย.
บรรษัทประกันสินเชื่ออุตสาหกรรมขนาดย่อม (บสย.) เป็นสถาบันการเงินเฉพาะกิจภายใต้การกำกับดูแลของกระทรวงการคลัง จัดตั้งตามพระราชบัญญัติ พ.ศ. 2534 และรับโอนกิจการของ กสย. เมื่อ 21 กุมภาพันธ์ 2535 ทำหน้าที่ค้ำประกันสินเชื่อให้ SMEs ที่มีศักยภาพแต่ขาดหลักประกันหรือหลักประกันไม่เพียงพอ
ค่าธรรมเนียมต่างกันตามโครงการ ตัวอย่างจากตารางของ บสย. ที่ตรวจเมื่อ 4 พฤศจิกายน 2569 คือโครงการ “บสย. SMEs Smart Biz” ค่าธรรมเนียมค้ำประกัน 1.5% ต่อปี โดย 2 ปีแรกรัฐช่วยจ่ายแทน SMEs และมีค่าดำเนินการออกหนังสือค้ำประกัน (LG) 300 บาท สำหรับวงเงินค้ำประกันไม่เกิน 0.2 ล้านบาท และ 750 บาท สำหรับวงเงินเกิน 0.2 ถึง 10 ล้านบาท โครงการเปิดและปิดตามช่วงเวลา ควรถามธนาคารว่าโครงการใดยังรับอยู่ก่อนวางแผนต้นทุน
ขอคำปรึกษาและเรียนรู้ฟรี
- ที่ปรึกษาทางการเงิน หน้าเครื่องมือทางการเงินสำหรับ SMEs ของ ธปท. มีหัวข้อ “เตรียมเอกสารขอสินเชื่อ” แนะนำการทำบัญชีเบื้องต้นและเอกสารที่ธนาคารต้องการ และหัวข้อ “วางแผนกระแสเงินสด”
- ศูนย์ช่วยเพื่อน SMEs ให้คำปรึกษารายบุคคลแบบออนไลน์โดยไม่มีค่าใช้จ่าย ครอบคลุมการตรวจความพร้อมขอสินเชื่อและการวางแผนกระแสเงินสด เปิดวันจันทร์-ศุกร์ 09.00-16.30 น. ต้องลงทะเบียนและนัดหมาย
- หลักสูตรเรียนฟรี เช่น “หลักเกณฑ์การพิจารณาสินเชื่อ” ของ ธปท. และ “การเขียนแผนธุรกิจเพื่อขอสินเชื่อฉบับ SMEs” ของธนาคารพัฒนาวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อมแห่งประเทศไทย (SME D Bank)
ถ้าถูกปฏิเสธสินเชื่อ
ผู้ขอสินเชื่อมีสิทธิขอทราบเหตุผลที่ไม่อนุมัติเป็นลายลักษณ์อักษร เพื่อนำไปปรับปรุงและขอใหม่ เช่น รายได้ไม่พอชำระหนี้ หรือมีหนี้คงค้างสูงเกินไป กรณีสินเชื่อธุรกิจยังขอรับเอกสารสำคัญคืนได้ เช่น งบการเงิน แผนธุรกิจ และรายละเอียดหลักประกัน สิทธินี้ไม่ใช้กับ Non-bank ที่ให้สินเชื่อส่วนบุคคลและสินเชื่อบัตรเครดิต
บทความนี้เป็นข้อมูลทั่วไป ไม่ได้รับรองว่าจะได้รับอนุมัติสินเชื่อ เกณฑ์และเอกสารของแต่ละสถาบันเปลี่ยนได้ ควรยืนยันกับผู้ให้กู้โดยตรงก่อนยื่น
คำถามที่พบบ่อย (FAQ)
ขอสินเชื่อ SME ต้องใช้งบการเงินย้อนหลังกี่ปี
ตัวอย่างในข้อมูลของศูนย์คุ้มครองผู้ใช้บริการทางการเงิน ธปท. ระบุว่านิติบุคคลใช้สำเนางบการเงินปีล่าสุดและย้อนหลังไม่น้อยกว่า 3 ปี ส่วนผู้มีอาชีพอิสระใช้สเตทเมนต์บัญชีเงินฝากย้อนหลังอย่างน้อย 6 เดือน จำนวนปีจริงขึ้นกับประเภทสินเชื่อและนโยบายของผู้ให้กู้ ธุรกิจที่เพิ่งเปิดควรถามผู้ให้กู้ว่าใช้เอกสารอะไรทดแทนได้
ไม่มีใบรับรองเงินเดือนหรือรายได้ประจำ ขอสินเชื่อได้ไหม
ได้ในบางกรณี ข้อมูลของ ธปท. ระบุว่าหากไม่มีใบรับรองเงินเดือนก็ยังมีโอกาสได้เงินกู้ เพราะใช้หลักฐานทางการเงินอื่นทดแทนได้ เช่น ใบแจ้งยอดหรือสเตทเมนต์บัญชีเงินฝาก แต่ผู้ให้กู้แต่ละรายมีนโยบายต่างกัน
หลักประกันไม่พอ ทำอย่างไรได้บ้าง
บสย. เป็นสถาบันการเงินเฉพาะกิจของรัฐที่ค้ำประกันสินเชื่อให้ SMEs ที่มีศักยภาพแต่ขาดหลักประกันหรือหลักประกันไม่เพียงพอ ให้ถามธนาคารที่ยื่นขอว่าเข้าโครงการค้ำประกันของ บสย. ได้หรือไม่ และโครงการใดยังเปิดรับอยู่
ถูกปฏิเสธสินเชื่อ ขอทราบเหตุผลได้ไหม
ได้ ผู้ขอสินเชื่อขอทราบเหตุผลที่ไม่อนุมัติเป็นลายลักษณ์อักษรได้ และกรณีสินเชื่อธุรกิจขอรับเอกสารสำคัญที่ยื่นไว้คืนได้ เช่น งบการเงิน แผนธุรกิจ รายละเอียดหลักประกัน สิทธินี้ไม่ใช้กับ Non-bank ที่ให้สินเชื่อส่วนบุคคลและสินเชื่อบัตรเครดิต
จะเป็นผู้ค้ำประกันสินเชื่อต้องระวังอะไร
อ่านเงื่อนไขและขอบเขตความรับผิดให้ละเอียดก่อนลงชื่อ ตรวจวงเงินและประเภทสินเชื่อในสัญญา ข้อมูลของ ธปท. ระบุว่าสัญญาต้องระบุวงเงินต้นเงินที่ค้ำประกันชัดเจน และห้ามทำสัญญาค้ำประกันแบบไม่จำกัดจำนวน
แหล่งที่มา
- บสย. — สิ่งที่ควรรู้เมื่อขอกู้เงิน (ข้อมูลจากศูนย์คุ้มครองผู้ใช้บริการทางการเงิน ธนาคารแห่งประเทศไทย) — บทความบนเว็บไซต์ บสย.
- บสย. — เกี่ยวกับ บสย. — หน้าข้อมูลองค์กร
- บสย. — อัตราค่าธรรมเนียมโครงการ — ตารางค่าธรรมเนียม ณ วันที่ตรวจ
- ธนาคารแห่งประเทศไทย — เครื่องมือทางการเงินสำหรับ SMEs — หน้าเว็บ ธปท.
- ธนาคารแห่งประเทศไทย — ศูนย์ช่วยเพื่อน SMEs — หน้าเว็บ ธปท. สำนักงานภาคเหนือ
ทีมงานเปิดตรวจทุกแหล่งเมื่อ 4 พฤศจิกายน 2569 ข้อมูลอาจเปลี่ยนภายหลัง โปรดตรวจกับหน่วยงานต้นทางก่อนตัดสินใจ